این حدیث شریف معیار و ترازوی سنجش و قبولِ اعمالِ ظاهری را تبیین میسازد و بر باطل بودن و ناپذیرفته بودنِ هر عبادتی که نوآورده، ساختگی و ناهمخوان با هدایت و سنتِ پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) باشد، تأکید میورزد.
بیانِ مراحلِ آفرینشِ انسان، نوشتنِ مقادیرِ چهارگانهٔ زندگیِ او، و تاکید بر اینکه ملاکِ اصلی در اعمال، عاقبت و پایانِ آنهاست.
پرهیز از شبهات، محافظ و نگهبانِ دین و آبروی توست، و پاکی و اصلاحِ قلب، پایه و اساسِ استواریِ رفتار و دوری از گناهان است.
اسلام بر پنج رکن بزرگ استوار است که اساس و شالودهای است که مسلمان ایمان و عبادت خود را بر آن بنا میکند.
شایستگی و درستیِ عمل از شایستگیِ نیت آغاز میشود؛ و نیت همان معیارِ الهی است که پذیرشِ عمل یا رد شدنِ آن را تعیین میکند.
حدیث جبرئیل تمامِ دین را در سه مرتبه گرد هم میآورد: اسلام، ایمان، و احسان؛ و همچنین برخی از نشانههای قیامت را یادآوری میکند.